Yoon Suk Yeol wahoze ari Perezida wa Koreya y'Epfo yakatiwe igifungo cy'imyaka 5
Hanze

Yoon Suk Yeol wahoze ari Perezida wa Koreya y'Epfo yakatiwe igifungo cy'imyaka 5

KWIZERA Jean de Dieu2026 Mutarama 164 min gusoma
Yoon Suk Yeol wahoze ari Perezida wa Koreya y'Epfo yakatiwe igifungo cy'imyaka 5
Sanga:
writer.umunsi.com

Urukiko rukuru rwa Koreya y’Epfo rwahamije uwahoze ari Perezida Yoon Suk Yeol ibyaha bikomeye bifitanye isano n’igerageza ryo gutangaza ubutegetsi bwa gisirikare bw’agateganyo (martial law) mu mpera z’umwaka wa 2024, rumukatira igifungo cy’imyaka itanu. Icyemezo cyafashwe n’Urukiko rwa Central District Court i Seoul cyatangaje ko Yoon atubahirije amategeko n’Itegeko Nshinga, n’ubwo yari afite inshingano zo kuyabungabunga no kuyubahiriza kurusha abandi bose. Mu byaha yahamijwe harimo kubangamira inzego zishinzwe kubahiriza amategeko mu gihe zari zigiye gushyira mu bikorwa impapuro zo kumufata, gukoresha no guhimba inyandiko za Leta mu buryo bunyuranyije n’amategeko, ndetse no gutangaza martial law atanyuze mu nzira zemewe n’amategeko.

Urukiko rwasobanuye ko ibyemezo yafashe byashyize igihugu mu gihirahiro cy’umutekano n’imiyoborere, bigatera impagarara zikomeye mu baturage. Umucamanza Baek Dae-hyun yavuze ko Yoon yagaragaje imyitwarire itajyanye n’inshingano ze zo kurengera Itegeko Nshinga. Yashimangiye ko nubwo yari afite inshingano zo kubera igihugu icyitegererezo cy’imiyoborere myiza, ibikorwa bye byagaragaje gusuzugura amategeko n’indangagaciro za demokarasi.

Urukiko rwemeje ko uburemere bw’ibyaha bye bukomeye cyane ku buryo budashobora kwirengagizwa. Nyuma y’itangazwa ry’uru rubanza, Yoon yahawe iminsi irindwi yo kuba yajuririra umwanzuro wafashwe. Umwe mu banyamategeko be yatangaje ko bazajurira, bavuga ko icyemezo cy’urukiko gifite aho gishingiye ku mpamvu za politiki kurusha amategeko.

Ibi byakomeje guteza impaka mu gihugu, aho bamwe mu bamushyigikiye bateraniye hanze y’urukiko bagaragaza ko batanyuzwe n’uyu mwanzuro. Uyu mwanzuro w’urukiko ni intangiriro y’uruhererekane rw’imanza ziregwa Yoon zose zishingiye ku igerageza rye ryo gutangaza martial law mu 2024. Nubwo iryo tegeko ryagumyeho amasaha make gusa, ryateje imyigaragambyo n’impungenge nyinshi mu gihugu cyari kizwi nk’icyitegererezo cya demokarasi ikomeye kandi ihamye muri Aziya.

Nubwo yakatiwe igifungo cy’imyaka itanu, Yoon aracyari gukurikiranwa ku kindi cyaha gikomeye kurushaho cyo kugerageza kwigomeka ku butegetsi. Iki cyaha gishobora kumuviramo igihano gikomeye cyane kirimo n’urupfu, nk’uko bisabwa n’ubushinjacyaha. Icyemezo kuri uru rubanza giteganyijwe gufatwa mu gihe cya vuba.

Yoon yari yarasezerewe ku buyobozi anafungwa nyuma yo kweguzwa ku butegetsi n’Inteko Ishinga Amategeko, icyemezo cyafashwe mu Ukuboza 2024 nyuma y’uko atangaje martial law. We yakomeje guhakana ibyaha byose, avuga ko yakoze ibyo yakoze ashingiye ku bubasha yahawe n’Itegeko Nshinga kandi agamije gukemura inzitizi yavugaga ko opposition yashyiraga mu mikorere ya Leta. Nk’uko byatangajwe n’ibiro ntaramakuru bya Leta Yonhap, igihano cy’imyaka itanu Yoon yakatiwe kiri munsi y’icyo abashinjacyaha bari basabye.

Icyakora, byagaragajwe ko uyu mwanzuro ushobora kugira ingaruka zikomeye ku rubanza rwe rukomeye rujyanye no kwigomeka ku butegetsi, aho ubushinjacyaha bukomeje gusaba igihano cy’urupfu. Ibyabaye kuri Yoon Suk Yeol byabaye isomo rikomeye ku gihugu no ku bayobozi, bigaragaza ko no ku rwego rwo hejuru cyane rw’ubuyobozi, nta muntu uri hejuru y’amategeko. Urubanza rwe rwashimangiye ko demokarasi ikeneye kubahirizwa n’abayiyobora, kandi ko kurenga ku mategeko bishobora kugira ingaruka zikomeye ku gihugu no ku muntu ku giti cye.

Ibyifuzo by’abasomyi

Andika igitekerezo cyawe

0/2000

Igitekerezo cyawe kizemezwa n’abaditsi mbere y’uko cyagaragara. Ibyanditsse n’ababotsi cyangwa spam ntibyemewe.

Inkuru zerekeye

Ubufaransa bwongeye kwizeza DRC ubufasha mu guhangana n’icyorezo cya Ebola
Hanze

Ubufaransa bwongeye kwizeza DRC ubufasha mu guhangana n’icyorezo cya Ebola

Minisitiri w’Ububanyi n’Amahanga w’u Bufaransa, Jean-Noël Barrot, yongeye gushimangira ko Igihugu cye kizakomeza gufasha Repubulika Iharanira Demokarasi ya Congo (DRC) mu guhangana n’icyorezo cya Ebola, anavuga ko u Bufaransa bushaka gutanga andi mafaranga yo gukomeza ibikorwa byo kukirwanya.

KWIZERA Jean de Dieu2026 Ukwakira 4
Uwabaye umunyamakuru mu Rwanda yinjiye muri ’US Air Force’
Hanze

Uwabaye umunyamakuru mu Rwanda yinjiye muri ’US Air Force’

Umunyamakuru wamamaye mu itangazamakuru ry’imyidagaduro ry’u Rwanda, Issiaka Mulemba yarangije imyitozo n’amasomo amwemerera kwinjira mu gisirikare cya Leta Zunze Ubumwe za Amerika kirwanira mu kirere “U.S Air Force”.

Ass. Editor2026 Ukwakira 2
DR Congo: Polisi yatangiye guhiga bukware abacuruza ibiyobyabwenge
Hanze

DR Congo: Polisi yatangiye guhiga bukware abacuruza ibiyobyabwenge

Polisi yo muri Repubulika Iharanira Demokarasi ya Congo (PNC) yatangiye ibikorwa byo kurwanya icuruzwa n’ikoreshwa ry’ibiyobyabwenge ihereye mu Mugi wa Kinshasa.

Ass. Editor2026 Ukwakira 2
Taiwan yakiriye indege z’intambara zakozwe na Amerika
Hanze

Taiwan yakiriye indege z’intambara zakozwe na Amerika

Igihugu cya Taiwan cyakiriye indege ebyiri za mbere z’intambara zo mu bwoko bwa F-16V Block 70 zakorewe muri Leta Zunze Ubumwe za Amerika, mu gihe iki Gihugu gikomeje kuvugurura ubushobozi bw’ingabo zacyo mu rwego rwo guhangana n’ingaruka z’umutekano.

KWIZERA Jean de Dieu2026 Ukwakira 2
Perezida Vladimir Putin yavuze ko u Burusiya buzakoresha intwaro zose bufite mu gihe bwaterwa na NATO
Hanze

Perezida Vladimir Putin yavuze ko u Burusiya buzakoresha intwaro zose bufite mu gihe bwaterwa na NATO

Perezida w’u Burusiya, Vladimir Putin, yavuze ko igihugu cye gishobora gukoresha intwaro zose gifite, zirimo n’intwaro za kirimbuzi, mu gihe u Burusiya bwaba bugabweho igitero cya gisirikare na NATO.

KWIZERA Jean de Dieu2026 Ukwakira 2
Uganda: Uwahoze ari umunyamakuru wa Televiziyo Rwanda yimitswe nk’Umwami w’Aba-Tooro
Hanze

Uganda: Uwahoze ari umunyamakuru wa Televiziyo Rwanda yimitswe nk’Umwami w’Aba-Tooro

Edward Rukidi Kijanangoma, wahoze ari umunyamakuru wa Televiziyo muri Uganda ndetse wanakoze kuri Televiziyo y’u Rwanda aho yitwaga Eddie Nkurukenzire, yimitswe nk’Umwami mushya wa Tooro, aba uwa 13 uyoboye ubwami bw’Abatooro, nyuma y’impaka zari zimaze iminsi ku wagombaga gusimbura Umwami Oyo Nyimba Kabamba Iguru Rukidi IV watanze.

KWIZERA Jean de Dieu2026 Nzeri 29

Inkuru zishyashya

Umukinnyi wa Filime Lynda yarase ibigwi Umugabo we Christian bizihiza umwaka ushize amwambitse Impeta
Cinema

Umukinnyi wa Filime Lynda yarase ibigwi Umugabo we Christian bizihiza umwaka ushize amwambitse Impeta

Umukinnyi wa Filime nyarwanda, Nkusi Lynda yarase ibigwi Umugabo we Christian Irenge, bizihiza igihe cy'Umwaka amaze amwambitse Impeta y'Urukundo.

ISHIMWE Didier Olivieramasaha 17 yashize
BK Pro League 2026-2027: Kiyovu Sports Club yakuye inota i Rubavu Bugesera ibona amanota atatu ya mbere
Imikino

BK Pro League 2026-2027: Kiyovu Sports Club yakuye inota i Rubavu Bugesera ibona amanota atatu ya mbere

Umuzamu wa Kiyovu Sports Club Nzeyurwanda Djihad yabaye umukinnyi mwiza w'umukino wayihuje na Marine FC mu gihe Étincelle FC yatsindiwe i Bugesera ibitego 2-0.

ADAM Yannickiminsi 1 yashize
Ngaya andi mahirwe ! Iyandikishe kuri UWA Social App utsindire agera ku 30,000 RWF yose wiyicariye mu rugo
Inkuru zamamaza

Ngaya andi mahirwe ! Iyandikishe kuri UWA Social App utsindire agera ku 30,000 RWF yose wiyicariye mu rugo

Ese uracyibuka uko wari umeze ufite imyaka 16 ? Imisatsi wakundaga kwishyiraho, imyambarire yawe, amafoto yawe n’udushya twakurangaga, inseko itazibagirana n’ibindi bihe byiza byo mu buto bwawe bikigusetsa uyu munsi ? Dore amahirwe yo kongera kubyibuka, ukabisangiza abandi ndetse ukaba wanatsindira igihembo cy’arenga 30,000 RWF binyuze ku rubuga rwa rwa UWA SOCIAL APP aho unyura kuri Google ukandika ngo UWA Social App ugakora ‘Download’ ya APP ubundi ugakora SignUp.

KWIZERA Jean de Dieuiminsi 1 yashize
AMAKURU MASHYA: Hemejwe ko nta muntu waburiye ubuzima mu Inkongi yibasiye isoko rya Musanze
Izindi nkuru

AMAKURU MASHYA: Hemejwe ko nta muntu waburiye ubuzima mu Inkongi yibasiye isoko rya Musanze

Nyuma y'amasaha atari make abanyarwanda bari mu gihirahiro, Bashaka kumenya Niba Hari abantu baburiye ubuzima mu Inkongi y'umuriro yibasiye Isoko rya Musanze, Guverinoma y'u Rwanda ibishyizeho umucyo.

ISHIMWE Didier Olivieriminsi 1 yashize
BK Pro League 2026-2027: Gorilla FC yitwaye neza imbere ya Rayon Sports FC
Imikino

BK Pro League 2026-2027: Gorilla FC yitwaye neza imbere ya Rayon Sports FC

Igitego Didier yitsinze nicyo cyatumye Gorilla FC ibona intsinzi ku mukino w'umunsi wa kane wa BK Pro League 2026-2027.

ADAM Yannickiminsi 1 yashize
Bk Pro League 2026-2027: Kigali FC yabonye amanota atatu ya Mbere
Imikino

Bk Pro League 2026-2027: Kigali FC yabonye amanota atatu ya Mbere

Kigali FC yabujije Gicumbi FC intego yayo yo kugira amanota 12/12 .

ADAM Yannickiminsi 1 yashize